Cumhuriyete Sahip Çık

Yakup GÜLAÇTI ( Gazeteci & Yazar ) Emekli Öğretmen

01-11-2026 12:56

Cumhuriyete Sahip Çık
Birinci Dünya Savaşı sonunda, yanında yer aldığımız Almanya’nın teslim olması ve bizim de yenik sayılmamızın ardından itilaf devletlerine ait savaş gemileri, pikniğe gelmişçesine İstanbul Boğazı’na demir attılar. Böylece Osmanlı’nın başkenti İstanbul resmen işgal edilmiş oldu. 
İstanbul’un işgalinden sonra İngilizler, Fransızlar, İtalyanlar ve Yunanlılar ülkenin dört bir yanını işgal ederek halka zulmetmeye başladılar. Oysa onların unuttukları bir şey vardı. Tarihi boyunca esaret altında yaşamamış bu millet, işgale boyun eğmezdi. Ayrıca bir başka devletin de kendilerine özgürlük ve bağımsızlık getirmesini beklemezdi ve beklemedi de. Çanakkale kahramanı mavi gözlü dev adam çıktı ortaya. Boğaz’daki düşman gemileri için: “Geldikleri gibi giderler” deyip milletini arkasına aldı ve 19 Mayıs 1919’da Samsun’dan ulusal kurtuluş mücadelesini başlattı. Bu mücadelenin başarıya ulaşması halinde hükümet şeklinin ne olacağına ilişkin soruya Erzurum Kongre’sinin yapıldığı günlerde cevap vermiş, hükümet şekli zamanı geldiğinde cumhuriyet olacaktır, demişti.
Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas Kongreleri, Büyük Millet Meclisinin açılması ve birçok savaştan sonra 9 Eylül 1922’de düşmanın İzmir’den denize dökülmesiyle biten kurtuluş mücadelesi… Buna rağmen İstanbul halen işgal altındaydı. 6 Ekim 1923'te, Şükrü Naili Paşa komutasındaki 3. Kolordu’nun İstanbul'a girmesiyle 4 yıl 10 ay 23 gün süren işgal resmen sona ermiş oldu. Kısacası 1918’de işgal ettikleri Osmanlı’nın Başkenti İstanbul’a 1923 yılına kadar esaret hayatı yaşatanlar, Boğazı kirleten gemilerini ve İstanbul sokaklarını kendilerinin sanan işgalci askerleriyle, Mustafa Kemal’in dediği gibi, geldikleri gibi gittiler.
Cumhuriyet milli iradeye dayalı bir devlet düzenidir. Cumhuriyet her bireyini kul değil eşit yurttaş olarak görür. Sağladığı fırsat eşitliği sayesinde Anadolu’nun en ücra köşesindeki çocukların devleti yönetme makamlarına kadar yükselmelerine olanak tanımıştır. Saray ve çevresi her türlü eğitim olanaklarına sahipken Anadolu halkı yok sayılmıştı. Bunu, o dönemin istatistikleri de ortaya koyuyor. Ülkedeki kadınların okuma yazma oranı binde 4 iken erkeklerdeki oran yüzde 7 idi. Yani ülkenin yüzde 90’ı Arap Alfabesi de dahil hiçbir alfabeyle okuma yazma bilmiyordu. Genç cumhuriyet, yaptığı devrimle Latin Alfabesine geçerek büyük bir seferberlik başlattı ve kısa zamanda Anadolu’daki okuma yazma oranları arttı. Yani birilerinin dediği gibi Latin Alfabesine geçiş bize kültürümüzü unutturmadı. Bugünün yetmiş ve seksenli yaşlıları bir baksınlar bakalım; hanginizin dedesi okuma yazma biliyordu? Cephelerde sarayın iktidarını sürdürebilmesi için savaşan halk, zaten bilmediğini nasıl unutacaktı?
Kadınlarımıza sağlanan, başta seçme ve seçilme hakkıyla birçok millete örnek olduk. Bugün İran ve Afganistan’daki kadınların özgürlük mücadelesi, kör gözleri açmalıdır.
Bu iktidar döneminde, cumhuriyetimizin temel unsurlarının görmezden gelindiği, kazanımların yok olmaya başladığı şeklindeki kanaatler toplumun büyük bir kesimince dillendirilmeye başlandı. Milli bayramlarımızdaki coşku yerini kaygıya bırakır oldu. Ama bütün olumsuzluklara rağmen Türk halkı Atasına saygı ve sevgisini ve de cumhuriyete bağlılığını göstermek için her 29 Ekim’de Anıtkabir’e koşmaya devam ediyor.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün bizlere emanet ettiği cumhuriyetin tüm prensiplerine sahip çıkalım.
Cumhuriyetimizin 103. Yılı kutlu olsun.

DİĞER YAZILARI Umut Hep Olmalı 01-01-1970 03:00 Tok Doymaz 01-01-1970 03:00 Parayı izle 01-01-1970 03:00 Üretmeden Tüketme 01-01-1970 03:00 Gerçek Güç 01-01-1970 03:00 Umudu Yaşat 01-01-1970 03:00 Büyük Taarruz 01-01-1970 03:00 Demokratik İrade 01-01-1970 03:00 Siyasal Kirlenme 01-01-1970 03:00 Bank ve sandalye 01-01-1970 03:00 Kelepçeli öğretmenler 01-01-1970 03:00 Arınma 01-01-1970 03:00 “Mutlak Butlan” Bahane  01-01-1970 03:00 Geleceğimize Sahip Çıkalım 01-01-1970 03:00 Geldiğimiz Yer 01-01-1970 03:00 Maden her şey mi? 01-01-1970 03:00 İllaki Cumhuriyet 01-01-1970 03:00 Ekonomideki Tehlike.. 01-01-1970 03:00 Barış Düşmanları 01-01-1970 03:00 Sıra İran’a geldi 01-01-1970 03:00 Geleceğimiz de ölüyor 01-01-1970 03:00 Yaren Dostuna Kavuştu 01-01-1970 03:00 Komisyonun Raporu 01-01-1970 03:00 Siyasi Transfer 01-01-1970 03:00 Akran Zorbalığı 01-01-1970 03:00 Şeffaf Türkiye 01-01-1970 03:00 Garibanlar Nerede? 01-01-1970 03:00 Sıra İran’da mı? 01-01-1970 03:00 Trump’ın demokrasisi 01-01-1970 03:00 2026’ya Başlarken 01-01-1970 03:00 İmralı Yolcuları 01-01-1970 03:00 Ahlaksızlık Kol Geziyor 01-01-1970 03:00 Neden İnsan hakları?  01-01-1970 03:00 Demokrasi Çıtamız 01-01-1970 03:00 Öğretmenlerimiz 01-01-1970 03:00 Ölmek Bedava Orhan Veli’nin meşhur şiiridir: 01-01-1970 03:00 Atatürk’ü Anarken 01-01-1970 03:00 Top Patladı 01-01-1970 03:00 SANA DA CUMHURİYET LAZIM 01-01-1970 03:00 Patronlar da Rahatsız 01-01-1970 03:00 Eğitim Çıkmazımız 01-01-1970 03:00 “Sumud” Gazze Yolunda 01-01-1970 03:00 Herkes İçin Hukuk 01-01-1970 03:00 9 Eylül 01-01-1970 03:00 Kirlenen Siyaset 01-01-1970 03:00 Emeğin Gaspı 01-01-1970 03:00 Yangınsız Türkiye 01-01-1970 03:00 Lozan’ı Anlamak 01-01-1970 03:00 Eğitimde Neredeyiz? 01-01-1970 03:00 Gönüllere Girmek 01-01-1970 03:00 Terazinin Ayarı Kaçmasın 01-01-1970 03:00 Çevremize Sahip Çıkalım 01-01-1970 03:00 Elbette Barış… 01-01-1970 03:00 Kurtuluşun İlk Adımı 01-01-1970 03:00 Sese Kulak Ver 01-01-1970 03:00 Kuzeyin Oğlu 01-01-1970 03:00 Saraçhane Ruhu 01-01-1970 03:00 Kaldırım İşgallerine Son… 01-01-1970 03:00 Tıp Bayramı 01-01-1970 03:00 Bir Edip Akbayram Geçti… 01-01-1970 03:00 Sahada yabancı var… 01-01-1970 03:00 Ağam Eğlenir Benimle… 01-01-1970 03:00 Yaşlanıyoruz… 01-01-1970 03:00 Sıralardaki fotoğraflar 01-01-1970 03:00 Ahvalimiz bu… 01-01-1970 03:00 Yine ihmal, yine ihmal… 01-01-1970 03:00 Barıştan yana… 01-01-1970 03:00 Kapanmayan yara… 01-01-1970 03:00 İşçilerin vebali sırtınızda 01-01-1970 03:00 2025’e Merhaba Derken… 01-01-1970 03:00 Ulus devleti olmak… 01-01-1970 03:00 Vurun abalıya… 01-01-1970 03:00 Atatürk ve kadın… 01-01-1970 03:00 Sıcak elleri soğutmayın!.. 01-01-1970 03:00 Çağdaşlığın adıdır laiklik… 01-01-1970 03:00 Sorunlar Yumağı… 01-01-1970 03:00 DÜNYA LİDERİ 01-01-1970 03:00 Yaşasın Cumhuriyet 01-01-1970 03:00 Çocuk suçlular 01-01-1970 03:00 Çocuk suçlular 01-01-1970 03:00 Toplumsal Cinnet Mevlana’nın, Hacı Bektaş-ı Veli’nin yaşadığı bu topraklarda hoşgörü kültürünün yerlerde süründüğünü görmekten utanmalıyız. Hem de İslam kültürü ile yetişmişliğimizle de övünüyorken!.. 01-01-1970 03:00 Eğitimde Temizlik 01-01-1970 03:00 Anayasa ve kırmızı çizgilerimiz 01-01-1970 03:00