Sakarya: Bir Milletin Emperyalizme Diz Çöktürdüğü Yerdir”
‘’Mustafa Kemal’in Sakarya’da Kurduğu Direniş Cumhuriyeti’nin adıdır’’
19 Mayıs yalnızca bir tarih değildir; emperyalizme karşı ayağa kalkmış bir milletin yeniden diriliş iradesidir. Bu iradenin en sert, en yakıcı ve en belirleyici sınavı ise hiç kuşkusuz Sakarya Meydan Muharebesi’nde verilmiştir. Çünkü Sakarya yalnızca bir savaş değil, Anadolu’nun varlık-yokluk çizgisidir.
1921 yılına gelindiğinde Anadolu işgal altındaydı. Emperyalist devletler, yüzyıllardır paylaşım planları yaptıkları Türk yurdunu parçalamak için taşeron kuvvetlerini sahaya sürmüşlerdi. Ama hesaba katmadıkları bir şey vardı: teslim olmayan bir halk ve o halkın başında duran Mustafa Kemal Paşa.
Sakarya öncesinde geri çekilen Türk ordusu yorgundu, imkânları sınırlıydı. Fakat milletin vicdanında hâlâ bağımsızlık ateşi yanıyordu. Sakarya’da savaşan yalnız asker değildi; köylüsüyle, kadınıyla, genciyle bütün Anadolu cephe olmuştu. Kağnılarla mühimmat taşıyan analar, cepheye koşan gençler, elindeki son ekmeği orduyla paylaşan halk, bu direnişin gerçek kahramanlarıydı. Sakarya, milletin topyekûn seferberliğidir.
Mustafa Kemal Paşa’nın tarihe kazınan şu sözü, savaşın ruhunu özetliyordu:
“Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır.”
Bu söz sıradan bir askeri emir değildir. Bu, emperyalizme karşı verilmiş bir bağımsızlık manifestosudur. Çünkü Sakarya’da savunulan yalnız cephe hattı değil; milletin onuru, geleceği ve özgürlüğüydü.
22 gün 22 gece süren Sakarya Meydan Muharebesi, insan iradesinin çelikleşmiş hâlidir. Açlığa, yokluğa ve ağır saldırılara rağmen Türk ordusu geri adım atmamış; emperyalist işgal planlarını Anadolu bozkırına gömmüştür. Sakarya’dan sonra artık savunma değil, kurtuluş başlamıştır. Bu zafer, Büyük Taarruz’un önünü açmış; işgalci kuvvetlerin Anadolu’dan sökülüp atılacağının ilanı olmuştur.
Bugün Sakarya’ya bakarken yalnızca geçmişi hatırlamıyoruz. Aynı zamanda şunu görüyoruz: Bir millet örgütlenirse, bağımsızlığına sahip çıkarsa ve teslim olmayı reddederse dünyanın en büyük emperyal güçleri bile yenilebilir.
19 Mayıs’ın ruhu işte burada yaşar. Samsun’da yakılan ateş, Sakarya’da çelikleşmiş; milletin bağımsızlık iradesi tarihin akışını değiştirmiştir. Tüm Sakarya Halkının 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramını kutlarım.