VAHDANİYETE DELİL SADECE KALP Mİ?
Allah’ın Vahdaniyetini gösteren delillleri tekrarlamak tefekkür ibadeti sayıldığından "ettekrarü ahsen..." sırrıyla ne kadar zikredilse yine azdır.
Bunlardan biri aklî deliller(akla dayalı deliller), diğeri de hudûs (Sonradan Var Olma) delilidir Malum, her hadisin, yani sonradan var olanın bir yaratıcısının olmaması mümkün müdür?
Kâinat da sonradan var olmuştur, çünkü değişmekte, dönüşmekte, tazelenmektedir daima. O hâlde kâinatı yaratan bir Zat mutlaka olmalıdır; o da Allah’tır. “Yoktan var olmak, kendiliğinden olamaz. O hâlde bir ilk sebep lazımdır.”
İmkân (mümkün varlık) delili de mühim. Kâinat ve içindeki varlıklar mümkün varlıklardır; yani var olması da olmaması da mümkündür. Mümkün varlıklar, varlıklarını zorunlu bir varlığa borçludur. Bu zorunlu varlık, Vacibu’l-Vücud olan Allah’tır elbet
Nizam (düzen) delili ise hiç gözardı edilemez. Kâinatta kusursuz bir düzen, ölçü, denge vardır. Bu düzen kendiliğinden olamaz; bir bilgi, irade ve kudret sahibi tarafından kurulmuştur.
Atomdan galaksilere kadar süregelen bu uyum, bir tek Yaratıcı’nın varlığını gösterir. “Bir fabrikada bile düzen varsa, kâinattaki bu muazzam düzen tesadüfle açıklanamaz.”
Gaye delili hiçbir zaman ırağa atılamaz tabii Görünen görünmeyen her şeyin bir amacı, bir faydası vardır: göz görmek için, akciğer nefes almak için, yağmur bitkileri beslemek için.
Bu, gayeli bir yaratılışın sonucudur. Gayeli oluş bilerek yaratan bir Zata işaret eder: Allah.
Tevâfuk (uygunluk ve ahenk) delili için şunlar denilebilir. Göklerin, yerin, insanın, hayvanların, bitkilerin birbirine hizmet etmesi; birbirini tamamlayan bir sistem oluşturması…
Bu uyum, çok ilah olsaydı bozulurdu.
“Eğer göklerde ve yerde Allah’tan başka ilahlar olsaydı, ikisi de bozulup giderdi.” (Enbiyâ 22)
Kevnî Deliller (Kâinattan Gelen Deliller)
a) Kâinatın Yaratılışı: Kâinatın yoktan var oluşu (Big Bang teorisi bile bunu doğrular).Bu başlangıç, ezelî bir varlığı, yani Allah’ın varlık ve vahdetini zorunlu kılar.
b) Canlılardaki Hayat Düzeni:Hücre yapısından DNA dizilimine kadar her şey mükemmel bir plan içindedir. Bu kadar karmaşık sistem, kendi kendine oluşamaz.
c) İnsanın Ruh ve Ahlak Dünyası: İnsandaki vicdan, merhamet, güzellik duygusu, adalet hissi… Maddî olmayan bu özellikler, maddî olmayan bir yaratıcıya, yani Rabbülâlemine işaret eder.
3. Naklî Deliller (Vahiy Kaynaklı Deliller) Kur’an, Allah’ın varlığını ve birliğini çok yönlü şekilde açıklar: “De ki: O Allah birdir. Allah Samed’dir (her şey O’na muhtaçtır).” (İhlâs 1–2)
“Göklerin ve yerin yaratılışında, gece ile gündüzün ard arda gelişinde akıl sahipleri için deliller vardır.” (Âl-i İmrân 190)
“Eğer yerde ve gökte Allah’tan başka ilahlar olsaydı, âlem fesada giderdi."