Siyasi Hesapların Ötesinde Bir Diriliş:  19 Mayıs’ın Kadim ve Milli Ruhu

Halil MERT Emekli Yarbay ( YAZAR )

20-05-2026 10:45

Siyasi Hesapların Ötesinde Bir Diriliş: 
19 Mayıs’ın Kadim ve Milli Ruhu
19 Mayıs: Bir Milletin Devletini Yaşatma Kararlılığı

Özeti buradadır.
https://youtu.be/WshXL3qV0_I 
Takibini arz ederiz.

19 Mayıs 1919…
Bu tarih, basit siyasi tartışmaların içine hapsedilecek sıradan bir gün değildir. 19 Mayıs; bir milletin, yıkılmak istenen devletini yeniden ayağa kaldırma iradesinin müşahhas hâlidir. Bu tarih, sadece bir yolculuğun değil; devlet aklının, millet şuurunun ve bağımsız yaşama iradesinin yeniden harekete geçtiği dönüm noktasıdır.
Bugün bazı çevreler, 19 Mayıs’ı ya romantik hamasetle küçültmeye ya da dar ideolojik kalıplara sıkıştırmaya çalışıyor. Oysa 19 Mayıs ne yalnızca bir vapur hikâyesidir ne de birkaç sloganla anlatılabilecek kadar basit bir hadisedir. 19 Mayıs, milli ve kadim devletin devamlılığı için ortaya konmuş tarihî bir kararlılıktır.
Dikkat ediniz…
19 Mayıs’tan yalnızca dört gün önce, 15 Mayıs 1919’da Yunan ordusu İzmir’e çıktı. İngiliz desteğiyle donatılmış işgal kuvvetleri Anadolu topraklarında katliamlara başladı. Milletin geleceği tehdit altındaydı. Devlet çökmek üzereydi. İstanbul işgal baskısı altındaydı. İşte böyle bir dönemde bir avuç inanmış insan, tarihin yönünü değiştirecek bir adım attı.
Bugün hâlâ Bandırma Vapuru üzerinden tartışma üretmeye çalışanlar var. Bir taraf “köhne vapur” masalı anlatıyor, diğer taraf “hayır, dönemin en gelişmiş vapurlarındandı” diyerek meseleye cevap verdiğini sanıyor. Halbuki her iki yaklaşım da 19 Mayıs’ın ruhunu anlamaktan uzaktır. Çünkü mesele vapurun eski ya da yeni olması değildir. Mesele; ölüm pahasına ortaya konan iradedir.
19 Mayıs’ın özü fedakârlıktır.
19 Mayıs’ın özü devletin devamlılığıdır.
19 Mayıs’ın özü bağımsız yaşama kararlılığıdır.
Bu mücadelede yalnızca Mustafa Kemal Paşa ve Samsun’a çıkan subaylar değil; dönemin devlet aklı, sorumluluk alan siyasetçiler ve Sultan Vahdettin Han da tarihî sorumluluğun bir parçasıdır. O gün herkes aynı fırtınanın içindeydi. Devleti yaşatmak için farklı yöntemlerle mücadele veriliyordu. Tarihi ideolojik kinlerle parçalamaya çalışmak, hakikati anlamamaktır.
19 Mayıs ruhu, Türk milletinin tarih boyunca ortaya koyduğu diriliş karakterinin devamıdır.
Nasıl ki Kürşad ve kırk çerisi bağımsızlık uğruna imkânsız görünen bir mücadele başlattıysa, 19 Mayıs da esaret kabul etmeyen bir milletin yeniden ayağa kalkışıdır.
Nasıl ki Bedir’de iman, cesaret ve teslimiyetle büyük bir direniş ortaya konulduysa; Anadolu’da başlayan mücadele de yokluk içinde bir milletin var olma iradesiydi. Bedir’e çıkanların şartları neyse, Samsun’a çıkanların omuzlarındaki yük de aynı ruhun 20. yüzyıldaki tecellisiydi.
Bir avuç inanmış insan…
Ama arkalarında bir milletin duası, tarihi ve kaderi vardı.
Bugün 19 Mayıs’ı küçümseyenlere dikkatle bakınız. Aynı zihniyet Kutü’l-Amare’yi de küçümser. Aynı zihniyet Selahaddin Eyyubi’yi değersizleştirmeye çalışır. Aynı zihniyet İstiklal Harbi’nin büyüklüğünü gölgelemek ister. Çünkü onlar milletlerin ancak hafızaları silinirse teslim alınacağını bilirler.
Oysa biz biliyoruz ki tarihini küçümseyen milletler, geleceklerini de kaybederler.
Sakarya Türküsü’nü gözyaşlarıyla söylemek kolaydır. Zor olan; Sakarya’da verilen emrin ağırlığını anlayabilmektir:
“Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı vatandaşın kanıyla sulanmadıkça terk olunamaz.”
Bu söz, yalnızca askerî bir emir değildir. Bu söz, bir medeniyetin yaşama iradesidir.
Bugün bize düşen görev; tarihi günlük siyasi hesapların malzemesi hâline getirmek değil, onun taşıdığı ruhu anlamaktır. Çünkü 19 Mayıs yalnızca geçmiş değildir. 19 Mayıs, geleceği kurma iradesidir.
Bu vesileyle; başta Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere Samsun’a çıkan kahraman subayları, Kuvayı Milliye ruhunu ayağa kaldıran yiğit insanları, İstiklal Harbi’nin aziz şehit ve gazilerini, bugüne kadar vatan uğruna toprağa düşen bütün kahramanlarımızı rahmet, dua, saygı ve minnetle anıyorum.
Ruhları şad olsun.

Siyasi Hesapların Ötesinde Bir Diriliş: 
19 Mayıs’ın Kadim ve Milli Ruhu

19 Mayıs, sadece takvimlerde yer alan bir anma gününden ya da kısır siyasi hesaplara alet edilecek dönemsel bir argümandan çok daha fazlasıdır. O, Türk milletinin istiklal ve istikbal kararlılığının ete kemiğe bürünmüş, müşahhas bir halidir. 
Milli ve kadim devleti kurtarma iradesinin; Sultan Vahdettin Han’dan bir avuç kahraman subaya ve dönemin sorumluluk sahibi siyasilerine kadar uzanan ortak bir devlet refleksinin tezahürüdür.
Bugün, bu büyük yürüyüşün arkasındaki derin manayı anlamak, tarihi sığ tartışmaların pençesinden kurtarmakla mümkündür.

İzmir’in Acısından Samsun’un Ufkuna
19 Mayıs 1919’u doğuran şartları anlamak için sadece 4 gün öncesine, 15 Mayıs’a gitmek gerekir. İngilizlerin lojistik ve manevi desteğiyle İzmir’e çıkan Yunan Ordusunun başlattığı katliam ve işgal, devletin kalbinde büyük bir infial yaratmıştı. İşte bu karanlık tablo karşısında kadim devlet akıllıca bir refleks gösterdi.
Bu süreçte ortaya çıkan sığ tartışmalar ise ne yazık ki tarihin büyüklüğüne gölge düşürmektedir:

"Köhne Vapur" Efsanesi:
Atatürk’ün İstanbul’dan Çanakkale üzerinden Samsun’a köhne, pusulası bozuk bir vapurla gittiği yalanını üreten aşırı yorumlar,
"Modern Gemi" İndirgemeciliği:
Sırf bu tezi çürütmek adına "Aslında Bandırma en gelişmiş vapurdu" diyerek 19 Mayıs’ın taşıdığı tarihi riski ve muazzam manayı hafife alanlar...
Her iki taraf da 19 Mayıs’ın bu milletin nezdindeki değerini düşürmeye çalışmaktan başka bir amaca hizmet etmemektedir. Asıl mesele geminin sacı veya motoru değil, içindeki serdengeçtilerin taşıdığı "milli ve kadim devletin devamlılığı" fikridir.

Kürşat’tan Bedir’e Uzanan Tarihi Süreklilik...
19 Mayıs, Türk ve İslam tarihinin en saf, en tavizsiz direniş damarıyla doğrudan akrabadır.
Kürşat ve 40 Çerisi:
Nasıl ki Kürşat ve kırk yiğidi Çin sarayını basarak bağımsızlık ateşini yaktıysa, Samsun’a çıkan irade de aynı mukaddes ateşin 20. yüzyıldaki izdüşümüdür.
Bedir Duruşu: Hazreti Muhammed Mustafa'nın (S.A.V.) Bedir Meydanı'na hangi imkânsızlıklar ve çetin şartlar altında çıktığı hatırlandığında, Samsun’a çıkan o bir avuç subayın ve onları oraya gönderen iradenin ortaya koyduğu teslimiyet ve direniş ruhu çok daha net anlaşılacaktır.
Bugün 19 Mayıs’ı küçümseyen zihniyetle; İngilizlere karşı kazanılan muazzam Kut’ül Amare Zaferi'ni önemsizleştirmeye çalışan, Kudüs Fatihi Selahaddin Eyyubi’yi alçakça itham eden ve hatta İstiklal Harbimizin aslında gerçek bir savaş olmadığını iddia edecek kadar iffetsizleşen zihniyet aynı kaynaktan beslenmektedir.

"Kendimize Gelme Zamanı"
Tarihi sadece hissi bir nostalji unsuru olarak yaşayamayız. Milli gecelerde, salonlarda ayağa kalkıp Sakarya Türküsü’nü gözyaşlarıyla okurken; o destanı Sakarya Boğazı’nda cephede bizzat yazan, canını ortaya koyan askeri ve siyasi dehaları rencide ederek ne bugünü doğru yazabiliriz ne de yarını inşa edebiliriz.
Unutulmamalıdır ki o savaşı kazanan ruh, sadece edebi bir coşku değil; "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı vatandaş kanıyla sulanmadıkça terk olunamaz." diyecek kadar keskin, net ve sarsılmaz bir askeri kararlılıktır.

Minnet ve Dua İle...
Tarih ve günümüzün gerçekleri ışığında 19 Mayıs bizim için bir dönüm noktası, bir uyanış muştusudur.
Bu derin duygularla; 19 Mayıs’ta Samsun’a ayak basarak bağımsızlık meşalesini tutuşturan o değerli subayları, başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere rahmetle anıyoruz. 
Ardından Anadolu’nun dört bir yanında bayrağı devralıp Kuva-yı Milliye hareketini başlatan yiğit insanları, İstiklal Harbi’nin tüm şehit ve gazilerini, Türkiye’nin birliği için canını feda etmiş geçmişten bugüne tüm kahramanlarımızı ve cephede omuz omuza çarpışmış, başta devre Arkadaşlarım olmak üzere silah arkadaşlarımızı dua, saygı ve minnetle yàd ediyoruz.
Emanetleri emin ellerdedir.

E. Yb. Halil MERT
Strateji ve Yönetim Uzmanı

DİĞER YAZILARI ORMAN YANGINLARI VE YEŞİL VATAN GÜVENLİĞİ:  MİLLÎ GÜVENLİĞİN YENİ CEPHESİ. ASİMETRİK TEHDİTLER VE MİLLİ GÜVENLİK STRATEJİLERİ 01-01-1970 03:00 KURBAN BAYRAMI…  PAYLAŞMANIN, YAKINLAŞMANIN VE KARDEŞLİĞİN BAYRAMI 01-01-1970 03:00 İdeolojik Prangalardan Arınmak… 01-01-1970 03:00 ŞEFKÂT VE MERHAMET TİMSALİ; ANA GİBİ YÂR OLMAZ.. ANAM, ANNELER, VEFÂ ÂBİDELERİ… 01-01-1970 03:00 TÜRKÇÜLÜK GÜNÜ: ANMAKLA YETİNENLER VE GELECEĞİ KURANLAR 01-01-1970 03:00 TÜRKLÜK TANIMININ GÜNCELLENMESİ VE JEOPOLİTİK GENİŞLEMEYE ETKİSİ 01-01-1970 03:00 BARDAK TAŞTI! TÜRKİYE’DE DEĞERLER SİSTEMİ ÇÖKTÜ… 01-01-1970 03:00 İRAN’IN ZAFERİ, TÜRK KİMLİĞİ VE TÜRK DÜNYASI’NDA, İSLÂM ALEMİ’NDE MEZHEPÇİLİK KISKACI. 01-01-1970 03:00 BAŞBUĞ ALPARSLAN TÜRKEŞ’İ ANLAMAK: BİRLİK, MÜCADELE VE BÜYÜK TÜRKİYE İDEALİ… 01-01-1970 03:00 TARİH YAZMAK, GELECEĞİ YAZMAKTIR. Manda mı, İstiklal mi? Bunların Tartışıldığı Günleri Unutmayınız 01-01-1970 03:00 HİLAFET Mİ, HAKİKAT Mİ? İSLÂM DÜNYASI’NIN SİYASÎ İHTİLÂFLARINDAN BİRİ ÜZERİNE BİR SORGULAMA… HİLAFET İŞLEVSEL MİDİR, NE KATAR? 01-01-1970 03:00 DUYGUSALLIKLA DEĞİL, FERASETLE AYAKTA KALINIR… HARİTA MÜHENDİSLİĞİNİN GÖLGESİNDE TÜRKİYE’YE BÖLGEMİZE KURULAN YENİ TUZAKLAR… TÜRK MİLLETİ’NİN SABRINI ZAFİYET SANANLAR TARİH BİLMEZLER AMA BİZ TARİHİ YENİDEN YAZAR, ONLARA DA GÖ 01-01-1970 03:00 NEVRUZ’DAN ÇANAKKALE’YE: DİRİLİŞTEN DİRENİŞE, DİRENİŞTEN KURTULUŞA TÜRK MİLLETİ… 01-01-1970 03:00 KAN AYNI KAN, VİCDAN AYNI VİCDAN DEVLET EBED MÜDDET İÇİN VİCDANLARA HİTAP! 01-01-1970 03:00 TÜRKİYE–İRAN KARDEŞ DEVLETLERİ İÇİN EMPERYALİZMİN BÜYÜK TUZAKLARI 01-01-1970 03:00 SÖZDE ÇOCUK KATİLLER VE ÇETELER AİLELERİ İLE ŞEHİRDEN KOVULMALI… ŞEHİRLER MEDENİYETİN MERKEZİ Mİ, SUÇ KAYNAĞI VE ALANI MI? 01-01-1970 03:00 İRAN-İNGİLTERE+ABD+İSRAİL... PAKİSTAN-HİNDİSTAN+AFGANİSTAN… MÜSLÜMANLAR CEHÂLETLERİNDE BOĞULUYOR. KİMİN UMURUNDA? 01-01-1970 03:00 İRAN–AMERİKA GERİLİMİ: COĞRAFYANIN AKLI VE TÜRKİYE’NİN SORUMLULUĞU VE ÖNCÜLÜK YAPMASI GEREKEN ALANLAR… 01-01-1970 03:00 BU COĞRAFYA BİZİMDİR Kaos Alanından Sükûn Havzasına: Türk Öncülüğü ve Yeni Bölgesel Denge 01-01-1970 03:00 BAYRAK KRİZİ DEĞİL: BAYRAK İMTİHANI… BU BAYRAKTA TÜRK, KÜRT DEMEDEN BÜYÜK TÜRK MİLLETİ’NİN KANI VAR… 01-01-1970 03:00 SURİYE, IRAK, İRAN, LÜBNAN… S. ARABİSTAN, PAKİSTAN, İSRAİL… NE OLMALI? 01-01-1970 03:00 İRAN… ABD’NİN PEHLEVİ DAYATMASI, PEZEŞKİYAN’IN ÖNEMİ VE TÜRK MİLLETİ FAKTÖRÜ, NADİR ŞAH’IN OSMANLI’YA MEKTUPLARI… 01-01-1970 03:00 VENEZUELA… MADURO… DERSLER… TÜRK MİLLETİ VE DEVLETİ KÂDİMDİR. VENEZUELA İLE TÜRKİYE'Yİ KIYASLAMAK, MADURO İLE ERDOĞAN'I KARŞILAŞTIRMAK CEHÀLET DEĞİL MİDİR? 01-01-1970 03:00 TERÖRİST, HÂİN, VATAN, DEVLET, MİLLÎ MEFKÛRE BİLİNCİNDEN YOKSUN HİÇ KİMSE “BİZDEN!” OLAMAZ. IŞİD TERÖRİSTTİR. HÂİNDİR. YOK EDİLMELİDİR. HER TÜRLÜ FİTNENİN ARKASINDA İNGİLTERE+ABD VARDIR. 01-01-1970 03:00 LİBYA NERESİ Mİ? VATAN! DÜŞEN UÇAK, ŞEHİT KOMUTANLAR VE SÜİKAST ŞÜPHESİ… BİZ NEDEN UÇAK TAHSİS ETMEDİK? 01-01-1970 03:00 ELA RÜMEYSA VE MEHMET AKİF'İN HATIRLATTIKLARI... YA DA AHLÂK YOKSA DİN, AHLÂK YOKSA SİYÂSET OLUR MU? YA DA RECEP TAYYİP ERDOĞAN'I İSTİSMÀRIN DİBİ... 01-01-1970 03:00 POLİSİMİZİN ŞEHİT EDİLMESİ… BİR SÜRECİN SONUCU DEĞİL Mİ? ASKERİ, POLİSİ, DEVLET MEMURUNU RENCİDE ETMEK DEMOKRATİKLEŞME MİDİR? EN KÖTÜ KÖTÜLÜK, KÖTÜLÜĞE ALIŞMAKTIR. 01-01-1970 03:00 TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİ’NDE ANLAYIŞ GÖSTERİLMESİ GEREKENLER; ASKERLER, POLİSLER, KORUCULAR… HATTA TÜM FEDÀKÂR DEVLET MEMURLARI. 01-01-1970 03:00 PAPA DAVETİ, FENER PATRİKHANESİ… İMPARATORLUKLAR MİRASÇISI BÜYÜK TÜRK MİLLETİ NEREDEN BAKMALI? 01-01-1970 03:00 ÖĞRETMENLER MİLLETİN İSTİKBÂL MİMARIDIR. 01-01-1970 03:00 ÖĞRETMENLER ANADIR, ATADIR. ÖĞRETMENLER, MİLLET İSTİKBÂLİNİN MİMÀRIDIR. ÖĞRETMENLER, AİLE VE ORDU İLE MİLLÎ BİRLİK VE BEKÂNIN TEMELLERİDİR. 01-01-1970 03:00 DÜŞEN UÇAĞIMIZ VE ŞEHİTLERİMİZ 01-01-1970 03:00 10 KASIM NE İFÂDE EDİYOR?  İSTİKLÂL HARBİ'NİN ÖNEMİ... T.C. KADİM DEVLETİMİZİN SONUNCUSU DEĞİL Mİ? 01-01-1970 03:00 EZELÎ/EBEDÎ DÜŞMAN İNGİLİZ OYUNLARI VE İÇERİDEKİ MALLARI. 01-01-1970 03:00 BATI KARADENİZ’İN TÜRK TARİHİ VE İSTİKLAL HARBİNDEKİ YERİ, GÜNCEL SOSYAL TUZAKLARA KARŞI BÖLGENİN ÖNCÜ VASFI 01-01-1970 03:00 Bu soruyu neden sormuyorsunuz? 01-01-1970 03:00 Şehid-i Ekber Başbuğ Enver Paşa’ya iftira atanlar analarına kendi geçmişlerini sorsunlar.  01-01-1970 03:00 GAZZE’DE BARIŞ MI? KATİL İNGİLTERE VE IRAK KASABI TONY BLAIR İLE Mİ? 1’İNCİ DÜNYA SAVAŞI DEVAM EDİYOR. UYANIN!.. BU DÜŞMANLIK BİN YILLIK… 01-01-1970 03:00 01-01-1970 03:00 MİLLÎ İNSANLAR. BİRLİK OLUN. KABA TARAFGİRLİK BU TOPRAĞIN VATANSEVER OĞULLARINI BÖLÜYOR. BÖLÜNMEYİN. 01-01-1970 03:00 Devlet... 01-01-1970 03:00 YÜKSEK ASKERÎ ŞÛRA KARARLARI MİLLETİN İSTİKBÂLİDİR. GENERALLERİN İLK VASFI MUHÂRİPLİK OLMALIDIR. 01-01-1970 03:00 ORMANLAR MİLLÎ SERVETTİR, ORMAN YAKANLAR YANSIN! ORMAN BEKÂDIR, SİYASET ÜSTÜDÜR. HESAP SORULMALIDIR! 01-01-1970 03:00 Derin İhanet, Derin Yanıltma: Devlette Yeniden Kadrolaşma Tehlikesi 01-01-1970 03:00 Yanlışa “Dur!” Dememek, İhanete Müsamahakârlıkta Isrardır Türk Milleti Affetmez 01-01-1970 03:00 İran-İsrail Savaşı Eşiğinde: Türkiye Ne Yapmalı? Medeniyet Coğrafyamızda Neler Oluyor? 01-01-1970 03:00 TÜRKÇÜLÜK GÜNÜ VE STRATEJİK YAKLAŞIM 01-01-1970 03:00 Ülkemizde / Coğrafyamızda Hangi İdeoloji Soru Sorup Cevap Arıyor? 01-01-1970 03:00 Küresel senaryoları yazan ülke ve milletlerden olmalıyız. 01-01-1970 03:00 Gün, ayıp arama günü değil; birlik günüdür. 01-01-1970 03:00 1. DÜNYA SAVAŞI DEVAM EDİYOR. 01-01-1970 03:00 SAVUNMA SANAYİİ, MİLLETİMİZİN NAMUSUDUR. MİLLETİMİZİN SORUMLULUĞUDUR. LAKAYT KALINAMAZ. 01-01-1970 03:00 BUGÜN ÇANAKKALE: YA İSTİKLÂL YA ÖLÜM… BİZE HER GÜN ÇANAKKALE BİZE HER YER ÇANAKKALE… 01-01-1970 03:00 İSTİKLÂL MARŞIMIZI VE BAYRAĞIMIZI HAZMEDEMEYENLER GAFLET, DELÂLET VE HATTA İHANET İÇİNDEDİR! 01-01-1970 03:00 TERÖRSÜZ TÜRKİYE... YENİ AŞAMA... 01-01-1970 03:00 İsrail Dijital Saldırıları.. Türkiye’nin Duruşu... Tarihimizi ve hesap gününü unutmayalım. ( Emekli Yarbay Halil Mert ) 01-01-1970 03:00